ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ

Guru Gobind Singh Sehiban (1666-1708)

Max Arthur Macauliffe

Max Arthur Macauliffe (10 September 1841 − 15 March 1913)  was a renowned senior British administrator under British rule in India, a prolific scholar, a translator of Sikh scripture Guru Granth Sahib in English and...

ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ ਜੀਵਨੀ -ਭਾਗ ਪੰਜਵਾਂ

ਵਜੀਰ ਖਾਨ ਦੇ ਸਿਪਾਹੀ ਲੈਣ ਵਾਸਤੇ ਆ ਗਏ। ਸਾਰੇ ਰਸਤੇ ਬਚਿਆਂ ਨੂੰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੰਦੇ ਗਏ ਕੀ ਸੂਬਾ ਸਰਹੰਦ ਨੂੰ ਜਾਂਦੇ ਹੀ ਝੁਕਕੇ ਸਲਾਮ ਕਰਣਾ। ਕਚਿਹਰੀ ਦੇ ਬਾਹਰ ਭੀੜ ਇਕਠੀ ਹੋਈ ਹੋਈ ਸੀ। ਕਚਿਹਰੀ ਦੇ ਸਭ ਦਰਵਾਜੇ ਬੰਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸੀ। ਇਕ ਛੋਟੀ ਜਹੀ ਖਿੜਕੀ ਰਾਹੀਂ, ਇਤਨੀ...

ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ ਜੀਵਨੀ -ਭਾਗ ਤੀਜਾ

ਸਮੂਹਕ ਅਗਵਾਈ ਵਿਚ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪੰਜ ਪਿਆਰਿਆਂ ਨੂੰ ਅਗੇ ਕੀਤਾ ਤੇ ਇਨ੍ਹਾ ਦਾ ਹੁਕਮ ਮੰਨਿਆ। ਗੁਰਗਦੀ ਚਾਹੇ ਉਨ੍ਹਾ ਨੇ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਦਿਤੀ ਪਰ ਤਤਕਾਲੀ ਫ਼ੈਸਲਿਆਂ ਦਾ ਹਕ ਪੰਜ ਪਿਆਰਿਆਂ ਨੂੰ ਦਿਤਾ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਖਾਲਸੇ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਰੂਪ, ਆਪਣਾ ਇਸ਼ਟ, ਸਹਿਰਦ, ਆਪਣਾ...

ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ ਜੀਵਨੀ -ਭਾਗ ਸਤਵਾਂ

ਮੈਕਲਾਫ’ ਅੱਗੇ ਹੋਰ ਵੀ ਸੁੰਦਰ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖਦਾ ਹੈ: ‘ਗੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਦੂਈ ਤਾਕਤ ਸੀ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ਾਂ ਦਾ ਜਾਦੂਈ ਅਸਰ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ’ਤੇ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਲਿਤਾੜੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਯੋਧੇ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ। ਸਿੱਖ ਗੁਰੂਆਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ...

ਬਾਬੇ ਨਾਨਕ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਕੁਝ ਯਾਦਾਂ-ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ ਲੋਧੀ

ਵੇਈਂ ਨਦੀ ਇਥੇ ਹੀ ਵੇਈਂ ਨਦੀ ਵਿਚ  ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਚੁੱਭੀ ਮਾਰੀ ਤੇ ਨਿਰੰਕਾਰ ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਪਹੁੰਚ ਗਏ1 ਤਿੰਨ ਦਿਨਾ ਬਾਅਦ ਜਦ ਵੇਈ ਨਦੀ ਦੀ ਜਲਧਾਰਾ ਤੋਂ ਕਰੀਬਨ ਦੋ ਕਿਲੋ ਮੀਟਰ ਅਗੇ  ਜਿਥੇ ਅਜ ਕਲ ਗੁਰੂਦਵਾਰਾ ਸੰਤ ਘਾਟ ਬਣਿਆ ਹੈ .ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ ਤੇ...

ਡੇਰਾ ਬਾਬਾ ਨਾਨਕ

ਡੇਰਾ ਬਾਬਾ ਨਾਨਕ  ਭਾਰਤ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਬੋਰਡਰ ਤੋ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਇਤਿਹਾਸਕ ਨਗਰ ਹੈ ਜੋ ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਬਾਰਡਰ ਤੋ ਤਕਰੀਬਨ ਇਕ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਰਾਵੀ ਦੇ ਖਬੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ 1ਇਸਦੇ ਪਛਮ ਤੇ ਕਰਤਾਰ ਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਹੈ ਜੋ ਭਾਰਤ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ...

ਭਾਈ ਮਹਾਰਾਜ ਸਿੰਘ ( 13 ਜਨਵਰੀ 1780- 5 ਜੁਲਾਈ 1856)

ਸਿੱਖ ਕੋਮ  ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿਚ ਦਿਤੀਆਂ 85 %ਕੁਰਬਾਨੀਆਂ ਦਾ ਮਾਣ ਹਾਸਲ ਹੈ ਜਦ ਕਿ ਸਿਖ ਕੋਮ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਸਿਰਫ 2% ਦੇ ਲਗਪਗ ਹੈ । ਮੁਗਲਾਂ ਨੂੰ ਕਢਣ ਵਾਸਤੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਤੇ ਅਨੇਕਾਂ  ਸਿੰਘ  ਇਸ ਦੇਸ਼ ਤੇ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਰਖਿਆ ਲਈ ਕੁਰਬਾਨ ਹੋਏ 1...

ਸਾਕਾ ਪਾਉਂਟਾ ਸਾਹਿਬ ( 22 ਮਈ,1964)

ਪਾਉਂਟਾ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਨੀਂਹ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ ਸੰਨ 1685 ਵਿਚ ਰਖੀ  ਸੀ 1 ਸੰਨ 1685-1689 ਤਕ ਲਗਾਤਾਰ 4 ਸਾਲ ਉਨ੍ਹਾ ਨੇ ਇਥੇ ਨਿਵਾਸ ਕੀਤਾ 1 ਇਥੇ ਹੀ ਗੁਰੂ ਸਹਿਬ  ਦੇ ਕਵੀ ਦਰਬਾਰ, ਕੀਰਤਨ ਦਰਬਾਰ ਤੇ ਦਸਤਾਰ  ਮੁਕਾਬਲੇ ਹੁੰਦੇ  ਰਹੇ1 ਇਥੇ ਹੀ ਇਨ੍ਹਾ ਨੇ...

ਅਲ੍ਹਾ ਯਾਰ ਖਾਨ ਜੋਗੀ (1870- )

ਇਹ ਤਸਵੀਰ ਉਰਦੂ ਦੇ ਉਸ ਮਹਾਨ ਅਦੀਬ ਅਲ੍ਹਾ ਯਾਰ ਖਾਂ ਜੋਗੀ ਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕੁਰਬਾਨੀ ਭਰਪੂਰ ਲਾਸਾਨੀ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਡੁੰਘਾਈ ਨਾਲ ਅਧਿਅਨ ਕੀਤਾ l ਇਹ ਉਰਦੂ ਦੇ ਇਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸ਼ਾਇਰ ਸੀ ਜੋ  ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾ ਦੀਆਂ...

ਸਰਦਾਰ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ ਸਮੁੰਦਰੀ ( 1882-1926 )

ਸਰਦਾਰ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ ਸਮੁੰਦਰੀ  ਗੁਰੂਦਵਾਰਾ ਸੁਧਾਰ ਲਹਿਰ ਦਾ ਇਕ ਅਹਿਮ ਹਿਸਾ ਸਨ 1 ਸੋਚ ਵਿਚਾਰ ਵਜੋਂ ਬਹੁਤ ਗਹਿਰ ਗੰਭੀਰ , ਦੂਰ ਅੰਦੇਸ਼ .ਬਾ-ਵਕਾਰ ,ਮਿਥ ਬੋਲੜੇ , ਕਥਨੀ ਤੇ ਕਰਨੀ ਵਲੋਂ ਪੂਰੇ ਗੁਰਸਿਖ  ਜਿਨ੍ਹਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਪੰਥ ਦੀ ਚੜਦੀ ਕਲਾ ਲਈ ਕੁਰਬਾਨ ਕਰ...

ਬੀਬੀ ਭਾਨੀ ਜੀ (1535-1598)

ਬੀਬੀ ਭਾਨੀ ਜੀ ਸਿੱਖ ਜਗਤ ਦੀ ਇਕ ਮਹਾਨ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਹੈ1  ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਕੇਵਲ ਬੀਬੀ ਭਾਨੀ ਜੀ ਹੀ ਹਨ ਜੋ ਗੁਰ ਬੇਟੀ , ਗੁਰ ਪਤਨੀ ਤੇ  ਗੁਰ ਜਨਨੀ ਸਨ। ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਸਾਹਿਬ ਤੇ ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ ਨੂੰ ਛਡ ਕੇ ਬਾਕੀ ਦੇ ਅੱਠ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਉਨ੍ਹਾ ਦਾ ਆਪਣਾ ਪਰਿਵਾਰ...

ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ (1893-1958)

  ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ ਬਤੌਰ ਤੇਜ ਰਾਮ ਦਾ ਜਨਮ ਰਾਵਲਪਿੰਡੀ ਜ਼ਿਲੇ ,ਪਿੰਡ ਅਡਿਆਲਾ, 2 ਜੂਨ 189੩  ਨੂੰ ਇੱਕ ਹਿੰਦੂ ਪਰਵਾਰ ਭਾਈ ਭਲਾਕਰ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ ਵਿਖੇ ਮਾਤਾ ਸੁਰਸਤੀ ਦੀ ਕੁਖੋਂ  ਹੋਇਆ ਸੀ  1 ਬਾਅਦ 1898  ਵਿੱਚ ਇਹ ਅਮ੍ਰਿਤ ਪਾਨ ਕਰਕੇ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ ਬਣ ਗਏ 1  ਇਕ...

ਭਗਤ ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ (1904-1992)

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਿੰਡ ਰਾਜੇਵਾਲ ਦੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ 4 ਜੂਨ 1904 ਨੂੰ ਇੱਕ ਦਰਵੇਸ਼ੀ ਰੂਹ ਨੇ ਜਨਮ ਲਿਆ। ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਰਾਮ ਜੀ ਦਾਸ ਰੱਖਿਆ। ਉਸ ਰੂਹ ਨੂੰ ਹੁਣ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਭਗਤ ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪਛਾਣਦਾ ਹੈ।ਭਗਤ ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪਿਤਾ ਛਿੱਬੂ ਮਲ ਇੱਕ ਅਮੀਰ...

ਭਾਈ ਜੋਧ ਸਿੰਘ (1882 -1981)

ਭਾਈ ਜੋਧ ਸਿੰਘ (1882-1981) ਭਾਈ ਜੋਧ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦਾ ਜਨਮ  31 ਮਈ 1882 ਨੂੰ ਪਿੰਡ ਘੁੰਘਰੀਲਾ , ਜਿਲਾ ਰਾਵਲਪਿੰਡੀ ,ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚ ਹੋਇਆ 1 ਪਤਾ  ਇਨ੍ਹਾ ਨੂੰ  ਰਣਧੀਰ ਸਿੰਘ ਬੁਲਾਂਦੇ ਸੀ , ਬਾਕੀ ਖਾਨਦਾਨ ਰਛਪਾਲ ਸਿੰਘ ਤੇ ਦਾੜਾ ਦਾਦੀ  ਸੰਤਾ ਸਿੰਘ1 ਇਹ  ਅਜੇ ਦੋ ਵਰਿਆ...

ਗਿਆਨੀ ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ ਦਰਦ (1889-1964)

ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ ਦਰਦ ਦਾ ਜਨਮ ਉਸ ਸਮੇ ਹੋਇਆ ਜਦੋਂ ਦੇਸ਼ ਅਜਾਦ ਹੋਣ  ਦੀਆਂ ਤਿਆਰੀਆਂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ 1 ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਆਰਿਆ ਸਮਾਜ , ਸਿਖ ਸਭਾ ਤੇ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ ਆਦਿ ਲਹਿਰਾਂ ਚਲਣ ਨਾਲ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾ ਦੀਆਂ ਕੁਟਲ ਚਾਲਾਂ ਸਾਮਣੇ ਆਈਆਂ ਜਿਸ ਨਾਲ ਲੋਗ ਭੜਕ ਗਏ ਜੀ ਨਾਲ ਹਿੰਦ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਖੁਲ...